? ? Vanaf hier tot garaihteins: vreemde constructie. Begrijp het niet helemaal, onderzoeken. ? ?

= vocative?

Eigenlijk vocatief (zie ook §274.II). ? qiþan uh sijai ~þ~ þan

Streitberg 1920, §250: Akkusativ der räumlichen und zeitlichen Ausdehnung.

Streitberg 1920, §307.A1 Streitberg 1920, §307.A1 bidjandans uþ~ þan Tsja, is dit dan niet eigenlijk vocatief...? #riqis #riqis Problematisch. ? qiþ uh Vocatief? wait uh (tau)jaina lisand[a] "Konj. für † -jana" afar uh Interessant: zou ook accusatief meervoud kunnen zijn, maar de Griekse Vorlage heeft λόγῳ. Genus? Interessant: vrouwelijk kan geschrapt worden op basis van volgend token (en sowieso onmogelijk). anþar uh Erg problematisch: "afar-laistjan + D" of voorzetsel "afar + D"? In het eerste geval heb ik sowieso technische problemen. Kan dit eigenlijk wel bepaald worden? <ga>filhan Grieks: ὀλιγόπιστοι. Kan het dan niet als "leitilgalaubjandans" in één woord geïnterpreteerd worden...? Vocatief? was uh

Disagreement in gender with qiþandans.

Disagreement in gender with neuter plural skohsla. See Streitberg 1920, §236: Inkongruenz der grammatischen Genera.

Neutrum...?

Streitberg 1920, §289: Inkongruenz zwischen Prädikat und Subjekt. Im Gegensatz zur griech. Vorlage wird der Singular kollektiver Nomina häufig mit dem Plural des Prädikats verbunden.

? ? Complex en problematisch, zie lemma. Hoe markeren we dit...?

Disagreement in gender: masculine ending -ans vs. feminine gasaiƕandeins [...] manageins.

Incongruentie? Opgelet: dit lemma ontbreekt bij Streitberg, waar het met "ana-kumbjan" verbonden is (niet consequent). niþ~ þan Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. Ik begrijp de constructie "und þata ƕeilos" ('so lange als') niet goed. Volgens Streitberg "Genitivus Partitivus bei Pronominibus" (zie 1920 §262). Onregelmatig maar NIET genormaliseerd door Streitberg.

Problematic. See Ebbinghaus 1981, §20.A1 (on exceptions to the rule *-ih- > -aih-):

Außerdem findet sich 1mal [...] das Wort þarⁱhis (mit darüber nachgetragenem i); es wird vielfach, doch wenig überzeugend, als Verschreibung von *niujis der Vorlage erklärt [...], doch läßt sich auch falsche Besserung eines verschriebenen *þairhis annehmen.

Problematische constructie. Hier hoort een langere commentaar in HTML bij, met citaten uit de recente literatuur. niþ~ þan Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. biþeh+þan of biþe+uh+þan? Streitberg verwijst naar §168: bi+Inst(sah). Tsja, wat doen we hiermee? Generiek dummy-lemma <numeral> maken? Waar vullen we de getalwaarde in? Zie ook TEI codering en Nehemias. qaþ uh [jah] [haurnjans] [haurnjandans] ? ? ga u laubjats Zeer vervelend. Verkeerde woordgrens in Streitberg 1919: moet "ut usiddjedun" worden, zoals in de editie van 2000 en in het woordenboek (Streitberg 1910: "usgaggan ut M 9,32"). Problematisch. Eigenlijk bijwoord (zie sublemma "aiw" onder "aiws").

Interestingly, masculine/neuter form ize refers to baurgs allos jah haimos (2x feminine).

Idem. Zie echter verderop: "afdauid-ai" (masc.). Zie ook lemma "managei" en Elementarbuch §236. si(ponjans)

See Ebbinghaus 1981, §202: Zu ôg gehört 2. Sing. Imperat. ôgs fürchte dich [...]. Die entsprechende 2 Pl. ôgeiþ ist Optativform.

Oplossen.

Apparatus: praufetaus] praufetis CA, verschrieben, vgl. garaihtis.

Hoort niet in noot... þu u

Streitberg mentions in the apparatus:

þû] aus þu + u (Fragepartikel) entstanden, vgl. W. Schulze KZ. 40,565.

The manuscript simply has þuïssaqi|manda.

anþariz~ uh

Manuscript has meinna (see apparatus).

fram uh au(sona) (hausjandona) (ga)hausja(i) (ƕe) (nu) (galeiko) ku(ni) (galeik) (ist) (barnam) (in) (garunsim) (jah) (wopjan)dam anþa(ris)

The ending is missing: CA anþar anþ|.... Reconstruction genitive anþaris based on Luke 7:32, but could also be accusative anþarana.

(jah) (qiþan)dam izw(is) (jah) huf(um) (jah) Iohan(nes) (nih) (mat)jands drigkan(ds) (jah) (qi)þand unhulþ(on) (habaiþ) (qam) (matjands) (jah) j(ah) (qiþand) (sai) (man)na af(drug)kja (mo)tarje (þatei) (ni) (idreigodedun) (wai) (þus) (Kaurazein) (wai) (þ)us Beþ(saïdan) (unte) (iþ) (wa)urþeina (in) (Twre) (jah) (Seidon)e mah(teis) (þos) (waur)þanons (airis) (þ)au (idreig)odedeina qi(þa) (izwis) (sutizo) (wa)irþiþ stau(os) (þau) (izwis) Kafarna(um) (þu) (und) (hi)min Moeilijk te beslissen. Lijkt de vrouwelijke, sterke vorm (ellips van 'baurgs' of zoals in Vorlage), maar anderzijds verschijnt bij de vocatief steeds de zwakke adjectiefverbuiging. (dalaþ) (und) (halj)a (unte) (jabai) (in) (S)audaumjam (waur)þe(ina) (m)ahteis ? in uh andhaf(jands) ƕan uh In het woordenboek schrijft Streitberg één woordvorm "ƕanuhþan" voor "πότε δέ". ƕan uh Eigenlijk vocatief? jan~ ni jan~ ni <was> jan~ ni galaþ(ode)duþ jan~ ni waside(duþ) jan~ ni jan~ ni sein(aim) p(aska) jas~ sa atg(iba)da sumai ~þ~ þan Vocatief werd niet gegenereerd door Gomorph >> aangepast. DatProbl. jas~ sa stand<and>ans Afwijkende spelling, zie Streitberg 1920, §22 F. Lemma "sinista" afsplitsen? silubr<ein>am Of dat. mv. van silubr (Na)...? Wat doet Snædal met deze emendatie? Algemeen probleem: zie lemma. Kan geanalyseerd worden als {1.1:du}{2:~þ~}{1.2:þe} of {1:du}{2:~þ~}{3:þe}. Token duþe kan op zich ook als du þe geïnterpreteerd worden, de grens is uiteraard tamelijk arbitrair (in welke mate is het token gelexicaliseerd of gegrammaticaliseerd...?). Opgelet: CA heeft "ƕarjanoh"! habaidedun uh <haitanana> managei... [ei] [gasaiƕaima] Problematisch. -uh geeft hier wellicht Grieks δέ weer...? Of is het toch een onzijdige vorm van "sah"...? En in welke naamval staat het? Zie ook lemma "sama", waar naar deze passage verwezen wordt. Lemma niet opgenomen in woordenboek. Onregelmatig.

See Streitberg 1920, §344, Anmerkung 1: vereinzelt erscheint ei (ähnlich dem Gebrauch von abg. i) als kopulative Partikel.

qimai u Onregelmatig.

Uppström 1854, apparatus: sic Cod. pro ‘reiraida’, quod antehac editum fuit, omissa vocula ‘ïn’, quam supra lineam adscriptam esse satis clare nunc vidimus.

wesun uh Volgens Streitberg 1910 3639 -- maar waarom zou het niet δὲ kunnen weergeven? Foutieve analyse, me dunkt. was uh Zou beter apart (sub)lemma zijn: "andwairþis adv.Gen.". Onregelmatig. witaid~ uh Imperatief? ga þau laubidedeiþ 3. "þau" leitet den Nachsatz eines Bedingungssatzes ein (367,3): Johannes 5:46 wordt expliciet als voorbeeld vermeld. Omgekeerde incongruentie: laistida [SING] manageins [PLUR] jah gaseƕun [PLUR]. Cfr. Streitberg 1920, §289: managei [SING] setun [PLUR]. was uh ?? Is dit niet eerder NS van een lemma *manageins dan NP van managei? qaþ uh was uh Grieks: A. nam uh swa ... swe Expliciete verwijzing bij lemma. <ina> iddjedun uh <im>

See Ebbinghaus 1981, §202: Zu ôg gehört 2. Sing. Imperat. ôgs fürchte dich [...]. Die entsprechende 2 Pl. ôgeiþ ist Optativform.

Daarnaast ook voorzetsel alja + D. Zie Heidermanns 2004, §217. miþ ni qam ? qeþun uh Naamval aanduiden? Is dit niet eerder lemma sa + lemma -uh + lemma auk? waurswa

waurstwa] waurswa CA

þat~ ist Problematisch: linken aan lemma þat-ist of analyseren? In het laatste geval: wat is het hoofdtoken?

See Streitberg 1920, §247: Die Impersonalien ‘es hungert, dürstet’ haben den Akk. der Person bei sich.

wiljan

wilja] wiljan CA

Onregelmatig! Probleem! Zie ook lemma waihts (Fi). Tsja: "þo waurda ahma IST"... wiss~ uh

galeiweiþ] CA für galeweiþ

Spelling. uz~ uh qaþ uh was uh

hleþrastakeins] CA für hleiþra-

<þeinai> In principe kunnen we onmogelijk bepalen of dit nu een accusatief dan wel datief is, tenzij er analoge gevallen voorkomen die wél eenduidig zijn. ? PROBLEEM -- twee interpretaties: (1) lemma sah + þan (2) lemma sa + -uh + þan <bi> <ina> sumai ~h ? fram uh fram + -u + -(u)h ? ik u

Disagreement in number with so managei. See Streitberg 1920, §289: Im Gegensatz zur griech. Vorlage wird der Singular kollektiver Nomina häufig mit dem Plural des Prädikats verbunden.

Eigenlijk du + (u)h + þe. Het eeuwige probleem van segmentering en onbekende graad van 'grammaticalisatie'. qeþun uh ? <ei> [ei] *** in uh sandidedun Streitberg 1910: "ohne Vorbild im Nachsatz"

See Streitberg 1920, §247: Die Impersonalien ‘es hungert, dürstet’ haben den Akk. der Person bei sich.

Akkusativ der Person (247). Onregelmatig. sumai ~h sumai ~h þu

þau] þu CA

? Is dit onbeslisbaar? sumai ~h Eigenlijk bijwoord; zie lemma bij Streitberg (sublemma: Adv.).

Apparatus: izei] CA für ize.

Onregelmatig. Was verkeerd getagd als lemma "izei". qaþ uh

Inherently ambiguous. Streitberg 1910 assigns it to a reconstructed adjective *sunjis, but adds: oder ist sunja Subst.?

Dit token vormt een ernstige complicatie, die niet kon uitblijven. Er zijn twee evenwaardige, alternatieve verklaringen: dit kan SUBSTANTIEF sunja zijn of ADJECTIEF *sunjis. Streitberg 1910: "oder ist sunja Subst.?". jaþ~ þan

Inherently ambiguous. Streitberg 1910 assigns it to a reconstructed adjective *sunjis, but adds: oder ist sunja Subst.?

IDEM saei weitwodja: congruentie ? ?

Streitberg 1910: Mißverständnis des Übersetzers.

Verder uitpluizen. qaþ uh Wat met zo'n geval? Zijn er geen gradaties van ambiguïteit? Lemma kan men uitsluiten (betekenis/context), in dit geval kan men ook de imperatief als mogelijkheid schrappen, maar in theorie zou het wel een optatief kunnen zijn? Zeker sterk, vergelijk "frijana brahta mik" (R 8:2). Dit is toch gewoon sa + (u)h + þan? Hoe maak je zo'n onderscheid? Problematisch. Streitberg plaatst het wel onder dit lemma. Ambigu. ?

See Streitberg 1920, §279:

Das Possessiv steht regelmäßig nach dem Substantiv, auch im Widerspruch mit der Vorlage; nur wenn es stark betont ist, steht es vor. [...] þu qiþis: jabai ƕas mein waurd fastai: τὸν λόγον μου J 8,52 (in bezeichnendem Gegensatz zu Christi Rede: jabai ƕas waurd mein fastaiþ: τὸν λόγον τὸν ἐμόν)

Is dit wel correct? NA26 heeft voor 8:51 τὸν ἐμὸν λόγον. Delbrück: Akk. Moet hier geen vocatief aangeduid worden? sa u þa(n)ei

Cannot be resolved. It is impossible to determine the gender of noun *spaiskuldr with certainty.

Onbeslisbaar, inherent ambigu. Onregelmatig. sumai ~h sumai ~h was uh sumai ~h qeþun uh qaþ uh

Disagreement in number, see Braune/Ebbinghaus 1981, §94.4 or Streitberg 1920, §145.5:

Das Neutrum fadrein ‘Vaterschaft’ [...] erscheint in der Bedeutung ‘Eltern’ in den Evangelien im Nom. Akk. Sg. mit maskulinem Pluralartikel verbunden: þai fadrein J 9,20.22, þans fadrein J 9,18.

sa u

Disagreement in number, see Braune/Ebbinghaus 1981, §94.4 or Streitberg 1920, §145.5:

Das Neutrum fadrein ‘Vaterschaft’ [...] erscheint in der Bedeutung ‘Eltern’ in den Evangelien im Nom. Akk. Sg. mit maskulinem Pluralartikel verbunden: þai fadrein J 9,20.22, þans fadrein J 9,18.

Disagreement in number, see Braune/Ebbinghaus 1981, §94.4 or Streitberg 1920, §145.5:

Das Neutrum fadrein ‘Vaterschaft’ [...] erscheint in der Bedeutung ‘Eltern’ in den Evangelien im Nom. Akk. Sg. mit maskulinem Pluralartikel verbunden: þai fadrein J 9,20.22, þans fadrein J 9,18.

Of dualis...? Of is numerus gewoon irrelevant...? Gomorph geeft keuze tussen DAT-(SING|DUAL|PLUR). Onregelmatig. Segmentering/grammaticalisatie. þat~ ain Linken aan lemma "þatain" of aan lemmata "sa" + "ains" (met enclise=true)...? <du> <imma> Misschien toch reconstructie *lauan verkiezen.

Apparatus: Moses CA.

witum uh qaþ uh ga u laubeis qaþ uh <lamba> swa ... swe Onregelmatig. Onregelmatig. Moet ik dit eigenlijk niet opsplitsen (subtokens met assimilatie)? kar~ ist Problematisch: wat is het hoofdtoken? Onregelmatig. <mis> <akei> <ik> <lagja> <þo> <af> qeþun uh sumai ~h ? <im> Relevantie van disambiguering hier...? Problematisch? Eigenlijk lemma wajamereins. Noot toevoegen, zie Streitberg 1910. ?? Vgl. Streitberg 1910, lemma "magan": "Pt. Pf. mahts, maht m. Kopula gibt dem aktiven Inf. passiven Sinn". ?? Formeel ambigu (opt. of ind.), maar ook zonder kennis van syntax lost "galaubjaiþ" de ambiguïteit volledig op. Onregelmatig. In dit geval is er géén geldige ambiguïteit met adjectief "*sunjis", Streitberg neemt het dan ook meteen onder lemma sunja op. was uh was uh Ambigu. frijod~ uh Moeilijk. Eigenlijk þaþro + -(u)h + þan voor Grieks ἔπειτα. Elke niet-etymologiserende segmentering is onvermijdelijk arbitrair. POS = vocatief: wordt niet uitgedrukt. Onregelmatig. Onregelmatig. Onregelmatig. Onregelmatig. Moeilijk. In de Vorlage staat πορεύομαι, Streitberg merkt op "gaggam] Plural nach V. 15 (und 7). Indicatief (zoals de grondtekst en bv. vulgaat 'vado') of imperatief? Onbeslisbaar. qaþ uh was uh ? Is dit geen voorzetsel?? Iairusaulwmi[a]m Niet gevonden door Gomorph omwille van spelling met trema.

CA has spedistan.

<izai> ga ba dauþniþ Onregelmatig. niþ~ þan Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. iddjedun uh Onregelmatig. Onregelmatig. Onregelmatig.

CA has lagidedun.

was uh uz~ uh hof sumai ~þ~ þan Farei(saieis) ?

The entry in Streitberg's dictionary (which seems to accept Schulze's emendation) is rectified in Streitberg 2000, Anhang II:

Schulze Lehnworte S. 738³ will pistikeinis πιστικῆς in *pistikeins ändern. Das ist grammatisch anstößig. Denn pistikeinis entspricht als Genetiv [sic] eines Stoffadjektivs genau dem adjektivischen Genetiv der Vorlage. Daß nardus im Gotischen als Maskulinum gebraucht wird, kann nicht befremden. [p. 486]

Griekse tekst toont aan dat het adjectief bij "nardaus" hoort, niet bij "balsanis". Sowieso een problematisch lemma. Slaat dit op de balsem of op de narde? Volgens andere vertalingen op de narde. þat~ uþ~ þan Segmentatie? Onregelmatig. Waarom niet nom. *manageins ? munaidedun uþ~ þan Waarom zwak? <jah> Eigenlijk onverbuigbaar (Streitberg 1910: "indekl. V. J 12,15"). þat~ uþ~ þan ? Enkelvoud of meervoud: moeilijk te bepalen. Vorlage heeft in ieder geval P2. Onregelmatig. wesun uþ~ þan Dit is eigenlijk een onverbuigbare vorm. Vgl. Streitberg 1910. Onregelmatig. sumai ~h Waarom hier niet het (gebruikelijkere?) enkelvoud allata? Misschien eufonisch: alla[ta]at-þinsa...? þat~ uþ~ þan ? Functioneel is dit een bijwoord. Moet zulks eigenlijk niet gemarkeerd worden...? ? Onregelmatig. ?

Problematic reading. The manuscript (CA) has literally swnagogeinⁱuswaurpanai. Other instances of the word render the dative using -e, -en, -ein or -ai. This make any attempt at segmentation somewhat arbitrary.

Onregelmatig. Interessant: gereduceerde ambiguïteit (3 > 2). Arbitrair!

CA: mananased.

Onregelmatig. Onregelmatig. Onregelmatig. at(gaf) Tsja, ook hier weer problematische segmentering? Arbitraire keuze! En waarom plaatst Streitberg hier in godsnaam een hoofdletter? witud~ u

CA: witadu.

Onregelmatig. <ik> Onregelmatig. was uh bandwid~ uh qaþ uh ? Toch maar gemarkeerd, vgl. verwijzingen in Streitberg 1910 naar gelijkaardige gevallen die TOUTO DE vertalen. ? Onregelmatig. was uh Onregelmatig. Vocatief meervoud niet gekend door Gomorph!

CA: ufkunnanda. Streitberg 1910: Das gr. Med. γνώσονται fälschlich durch das Mediopassiv ufkunnanda gegeben — emendation not marked in text.

Is emendatie. Onregelmatig. "Zusatz nach Parallelstellen" Onregelmatig.

Streitberg 1910: Zusatz.

Groot probleem: opgenomen in Streitberg 1910 als een derde sublemma (zonder PoS) dat niet in het elektronische woordenboek is opgenomen.

Streitberg (apparatus): Zusatz nach L 22,34.

Moeilijk: de vulgata clementina en andere vertalingen hebben hier indicatief, volgende vorm imperatief -- in het Grieks is er geen onderscheid. Onregelmatig. ? Onregelmatig.

Streitberg 1910: Zusatz.

qaþ uh ?

Streitberg 1910: Zusatz.

Onregelmatig. Accusatief, neem ik aan...? <ni> [ni] Onregelmatig. Onregelmatig. www.zhubert.com markeert τὸ πνεῦμα hier als accusatief. Onregelmatig. at + A: "nur zeitl." ? Onregelmatig. Onregelmatig.

Streitberg 1910: Zusatz.

[jah] Onregelmatig. Meervoud niet in Vorlage? Onregelmatig.

CA: inbran|jada.

See Braune/Ebbinghaus 1981, §164: NSgn. — should probably be accusative (see also John 15:16)?

Problematisch. Naar mijn gevoel is het een accusatief (zo ook Grieks bij www.zhubert.com), maar Ebbinghaus 1981 geeft bij het vormenbestand "NSgn." op. Zo was het ook in Gomorph geprogrammeerd. Streitberg 1920 heeft "der neutrale (Nom.-)Akk. þataƕah". Het lijkt me inderdaad een fout bij Ebbinghaus (en Heidermanns 2004). Zie ook Johannes 15:16. Is het niet inherent onbeslisbaar? Accusatief bij het eerste werkwoord, nominatief bij het tweede werkwoord, beide werkwoorden verbonden door EN. Misschien enkel mogelijk bij onzijdige vormen? Onregelmatig. Onregelmatig. friaþwa[i]

Apparatus: vielleicht unter dem Einfluß von þizai verschrieben für friaþwa, ἀγάπην?

Problematisch. <jah> <gasatida> <izwis> Zie ook commentaar Johannes 15:7. Onregelmatig. ? Onregelmatig. Onregelmatig. ? Probleem: dit is een "nominaler Dat." (Streitberg 1910), m.a.w. "ein Dativ nach Art der nominalen a-Stämme". Dit valt moeilijk te rijmen met de rigide definities van Gomorph. Woordenboek geeft usqiman + A|D, waarbij Streitberg deze attestatie specifiek onder +D opneemt. Opmerkelijk is inderdaad dat alle gevallen met A in een constructie voorkomen waar het object ook bij een ander werkwoord kan horen, meestal sokjan, of als het ware beïnvloed lijkt door een parallelle constructie met accusatief (bv. Marcus 12:5 sumans ... sumanzuh). Zie ook logboek 2006-02-22. Onregelmatig. Waarop slaat dit? Volgens zhubert.com is het onzijdig, verwijst m.a.w. naar Grieks ταῦτα. Maar in het Gotisch is dat laatste door enkelvoud þata vertaald en gaat die vlieger dus niet op! Idem PROBLEEM (cf. supra) Hoofdletter? Of sunjis* STRONG-NEUT-ACC-PLUR...? [þata] Segmentering. swa ... swe <is>

See Streitberg 1920, §344, Anmerkung 1: vereinzelt erscheint ei (ähnlich dem Gebrauch von abg. i) als kopulative Partikel.

qeþun uh wiss~ uh Onregelmatig. Gedisambigueerd door greitiþ. Onregelmatig. Onregelmatig.

Streitberg 1910: Demonstr. wohl auch þanuh für ὅτε J 16,25.

POS? uz~ uh iddja

Streitberg 1910: Zusatz.

Onregelmatig. Reflexief: þrafstjan sik ("þrafstei þuk, barnilo..."). uz~ uh hof Segmentering.

Conjecture: CA has sunja.

Eigenlijk vocatief? Onregelmatig. Onregelmatig. <jah> Vorlage: enkelvoud. Onregelmatig.

CA for kunni.

Onregelmatig. Vocatief? wiss~ uh Onregelmatig. iddj~ uh Is dit wel correct?

Streitberg 1910: Zusatz.

stoþ uh atgaf

atgaft] Maßmann, atgaf CA

was uh prus

Paitrus] prus CA, ohne Abkürzungszeichen

<at>standands qaþ uh <imma> praitoria<un> qeþun uh <þaruh> qaþ uh ab~ u <qaþ> <aftra> wileid~ u <sai> praitauria<un> fram uh [jah] [ahmin] [weihamma] astaþ [a]staþ Token vorm moet strikt genomen staþ zijn, om Streitberg's emendatie weer te geven, maar in dit geval zou ik liever Snædal volgen en de emendatie niet overnemen en enkel vermelden in het latere apparaat. afar<am> wesun uh Vergelijk met ba: neutrum. Zie Streitberg 1920, §236.3. <sai>

See Streitberg 1920, §344: Das selbständige ei hat große Bedeutung als Konjunktion, als Relativum dagegen tritt es nur in einem Falle auf: in unmittelbarem Anschluß an einen Zeitbegriff (einmal auch: Modalbegriff) des Haptsatzes (vgl. nhd. wo).

? <ga>was afar uh [þatei] [swa] [þiuþida] [izai] <jah> menoþ(s) [nam] ga[h]melida

KJV hath visited and similar translations reflect an alternative reading ἐπεσκέψατο (indicative aorist, compare Luke 1:68 gaweisoda), while the Gothic indicative present gaweisoþ translates the future form ἐπισκέψεται.

Apparatus: CA für dauþaus

Onregelmatig. [wisandin] [kindina] [Swriais] Beþlahaim Neutrum?

See Ebbinghaus 1981, §202: Zu ôg gehört 2. Sing. Imperat. ôgs fürchte dich [...]. Die entsprechende 2 Pl. ôgeiþ ist Optativform.

[fraujinond] <swe> [in] Zie volgende im! !!!!!!!!!!!!! NEUTRUM !!!!!!!!!!!!!! <du> <im> <jah> ? manag~ uþ~ þan Onregelmatig. <ana> swa ... swe Fem? [silban] Segmentering. NEUTRUM Segmentering. [bidja] [þuk] samaleiko ~h

Apparatus: Iakobau] CA für Iakobu

Afwijkende vorm! Opgemerkt door Peter Tunstall. Onregelmatig. qaþ uh witaidedun uh wiss~ uh ?

Streitberg 1910: Übergang zur Hypotaxe.

[jah] [anþaraizo] [baurge] qaþ uh lisand[a] trudand[a] 3639, neem ik aan? ? <was> iddj~ uh Segmentering. [Iesus] þu u anþaran~ u þu u anþaran~ u [imma] jan~ ni <im> qaþ uh <jah> [afar] [þata]

Streitberg 1910: Übergang zur Hypotaxe.

þai[ei] [ga]satjiþ <ga>satjiþ was uþ~ þan ? <qam>

Disagreement in number, see Braune/Ebbinghaus 1981, §94.4 or Streitberg 1920, §145.5.

? swa ... swe <þatei> sumai uþ~ þan swa ... swe

Apparatus: wulþu] CA für wulþau

Onregelmatig. qiþ~ uh

Apparatus: þiudinassau] CA für þiudinassu

Tip Peter Tunstall 2005-09-26 (was automatisch als datief getagd). <afar>daga

Apparatus: sunu] CA für sunau

[qaþ] [Paitrus] [frauja] [duƕe] [weis] [ni] [mahtedum] [usdreiban] [þamma] [iþ] [Iesus] [qaþ] [þata] [kuni] [ni] [usgaggiþ] [nibai] [in] [bidom] [jah] [in] [fastubnja] [ni] [ainshun] [auk] [ist] [manne] [saei] [ni] [gawaurkjai] [maht] [in] [namin] [meinamma] wileiz~ u afar uþ~ þan qaþ uh [ga]hauseiþ <ga>hausidedun <sums> analag(jandans) (þa)na qaþ uþ~ þan nauh uþ~ þan habai u <þo> na siai u [jabai] [nist] [mahteigs] [ga]hausjandona wesun uþ~ þan qaþ uþ~ þan was uþ~ þan frah uh Waarom heeft Gomorph ook de virtuele lemmata gegenereerd? [wast] [jah] qaþ uþ~ þan Volgens Streitberg 1910 "zeitadv. [...] ohne Vorbild im Nachsatz". Maar kan het niet evengoed 3638 zijn? Onregelmatig. [jabai] an~ uh kumbei qaþ uþ~ þan was uþ~ þan afar uþ~ þan bi u gitai <jah> Wellicht heb ik een aantal van dit soort constructies verkeerdelijk als 3638 gemarkeerd? qaþ uh qaþ uh ? tsja...? faur<a>gaggandans ! [in] [gard] ~gahausjandam : nog een andere graad van ambiguïteit. <ik> <þana> <fulan> Verwijst naar twee mann. personen. uz~ uh uz~ uh nis~ sijai Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. skuld u Segmentering. Vgl. andere constructies met þau: -u + þau + -u: deze structuur kan in dit geval niet niet bevraagd worden. qaþ uh us nu gibiþ Niet in Streitberg 1910. niþ~ þan Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. psalmo<no> was uþ~ þan leit<ilat>a [jah] [fralailotun] wesun uh nim uh

Streitberg's apparatus: gaseƕum] Gabelentz-Löbe, gaseƕū CA.

The nasal abbreviation in the manuscript can be expanded to /n/ or /m/: gaseƕun (‘regular’ indirect speech) or gaseƕum (þatei before direct speech, closely reflecting Greek εἴδομεν). See Streitberg 1981: Gotische Syntax (§355.2 and §356).

Thanks to Peter Tunstall for pointing out this issue, which was previously brought up by Richard Budelberger at the Gothic-List (in favour of gaseƕum, quite reasonably so). For the moment being, our e-text sticks to Streitberg's reading, not necessarily because we believe it is the correct choice, but for the sake of consistency: at this stage (2006) the interim goal is a reliable transcription of Streitberg's text.

swa ... swe skuld u swa ... swe ? <aftra> Mooi voorbeeld i.v.m. disambiguering pronomina dat. mv. <þan> ? [Iesus] galeiþan<dan>

Streitberg 1920, §248: Doppelter Akkusativ. 1. Akk. der Person + Akk. der Sache bei den Verben des Lehrens und Bittens (wie im Griech.).

anþar uþ~ þan ?? nibai

ibai] Bernhardt 1884, nibai CA

<þai>

Emendation by Streitberg, the manuscript has fulleiþ.

was uh wesun uþ~ þan qaþ uh Iakoba<us> Iuse<zis> swa ... swe <jah> swa ... swe gatawide(dun) swa ... swe þat~ ist Problematisch: linken aan lemma þat-ist of analyseren? In het laatste geval: wat is het hoofdtoken? Opgelet: Streitberg 1910 suggereert G(enitief)...? qaþ uþ~ þan was uþ~ þan

Apparatus: handau] CA für handu

Onregelmatig. Tip Peter Tunstall 2005-09-26. qaþ uh wesun uþ~ þan

See Streitberg 1920, §344, Anmerkung 1: vereinzelt erscheint ei (ähnlich dem Gebrauch von abg. i) als kopulative Partikel.

ga u ƕa seƕi sumai ~h swa ... swe <was> skuld u <swaleikaize> swa ... swe [akei] <akei> <aiþþau> <swistruns> wesun uþ~ þan <was> <jah> <atgiband> <ina> <þiudom> qaþ uh maguts u qaþ uh <daupjanda> <þaiei> Barteimai[a]us <sa> [baurg] <ina> <jah> <þai> <afarlaistjandans> <fraujins> uz~ uh uz~ uh Onregelmatig. [gaaiwiskodedun] [jah] sumanz~ uh skuld u Segmentering. <guþ> bo(karjam) swa ... swe? a(t) qaþ uh sipon(jos) at uh þan gaf <ina> qaþ uh [gabaurjaba] [jah] <Galeilaius> <is> <jah> Onregelmatig. <waiht> was uh wileid~ u was uh

See Streitberg 1920, §344, Anmerkung 1: vereinzelt erscheint ei (ähnlich dem Gebrauch von abg. i) als kopulative Partikel.

qimai u faur[a]hah wesun uþ~ þan <jah> Volgens Streitberg ju+u+þan, maar uiteraard valt dat niet uit het manuscript op te maken. qiþid~ uh diz~ uh þan sat <sik> afar uh niþ~ þaim Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. Fout gesignaleerd door Peter T. s<wa> swa ... swe (iþ) nis~ sijai Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. <was> siml(e) gadauþ(noda) nis~ sijai Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. þat~ ist Problematisch: linken aan lemma þat-ist of analyseren? In het laatste geval: wat is het hoofdtoken? <þata> waina(h)s i(k) <ni> <libains> (reikja) (anþara) <þai> niþ~ þatei Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. þat~ ist Problematisch: linken aan lemma þat-ist of analyseren? In het laatste geval: wat is het hoofdtoken? þat~ ist Problematisch: linken aan lemma þat-ist of analyseren? In het laatste geval: wat is het hoofdtoken? þat~ ain Linken aan lemma "þatain" of aan lemmata "sa" + "ains" (met enclise=true)...? <ni> nis~ sijai Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. (þanei) (bleiþja) (unte) (in) (þize) (jah) (raisida) tau(jan) sum~ uþ~ þan ungal<a>ubamma <was> wulþ(a)us þataine(i) galaubei(nai) <sa> þat~ ist Problematisch: linken aan lemma þat-ist of analyseren? In het laatste geval: wat is het hoofdtoken? þat~ ist Problematisch: linken aan lemma þat-ist of analyseren? In het laatste geval: wat is het hoofdtoken? þat~ ist Problematisch: linken aan lemma þat-ist of analyseren? In het laatste geval: wat is het hoofdtoken? ganisi(s) (þos) a(r)bja nis~ sijai Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. nis~ sijai Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. swa ... swe waur(htai) a[n]stans waurt[s] Randgeval? [garaihta] wilþei<n>s g(o)dana unw(eisa)ns <bi> imm~ uh <ak> <inmaidjaiþ> þai ~þ~ þan <anþaris> <liþjus> u(b)i(l)a [af] [af] in uþ~ þis i(z)wi(s) frakun<n>i gastoþ[an]an jag~ gatraua <ƕa> <unhrain> <wisan> swa ... swe <bimaitis> jaþ~ þans niþ~ þan Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. <us>lausjaidau handugo(ze)i jaþ~ þan <þo> þairhgaleiko[n]da ƕa uþ~ þan weiz~ uþ~ þan juz~ uþ~ þan niþ~ þan Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. jas~ sunjos [jabai] ? Zo volgens Streitberg 1910. þaþroþ~ þan þat~ uþ~ þan sums uh ! unliugaida[i] nuk~ kannt qino[n] Opgelet: Streitberg 1910 suggereert G(enitief)...? Opgelet: Streitberg 1910 suggereert G(enitief)...? swa ~þ~ þan Onbeslisbaar:{1:swa}{2:~þ~}{3:þan} of {1:swaþ~}{2:þan}... þat~ ist Problematisch: linken aan lemma þat-ist of analyseren? In het laatste geval: wat is het hoofdtoken? ainz~ u <niu> gageigaid<edj>au gageig[g]aidedjau inwitoþ<s> gageig[g]<aidedj>au gageig[g]aidedjau þat~ uþ~ þan gaþarb<a>iþ <swe> unwis<s>amma <allai> (fro)daim [ni] [þatei] [þo] [galiugaguda] [waihts] [sijaina] jan~ ni jab~ biudis ja(i)nis þuhta<us> þuhtu ~þ~ þan hazj~ uþ~ þan jas~ swaswe wiljau ~þ~ þan (seinam)ma sumz~ uþ~ þan swa ... swe swa ... swe jaþ~ þana jaþ~ þis <jah> <drigkiþ> jag~ gaslepand sumamm~ uh þat~ uþ~ þan þai ~þ~ þan jaþ~ þan niþ~ þan Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. þaie(i) sin(d) Opgelet: Streitberg 1910 suggereert G(enitief)...? <ni> jan~ ni at uþ~ þan gaggand jaþ~ þatei jaþ~ þatei [taihuntewjam] sumai ~þ~ þan þaþroþ~ þan jas~ so [arbaidida] [jah] jas~ so bi ~þ~ þan gitanda jan~ nauh jaþ~ þai [ainai] [þande] þaþroþ~ þan [þaiei] þaþroþ~ þan þan[a] [guþ] all~ uh þanuþ~ þan Tsja... segmentatie? ? manna(m) usska(r)jiþ jan~ ni (sw)aleikai (m)anleikan (b)raƕa ga(ham)on þanuþ~ þan wair(þ)iþ dauþu(s) (i)n þei(ns) Galat[i]e Gala(ti)ais taujai(þ)

Alternative spelling for þei.

Onregelmatig. wenja[n] wis~ uþ~ þan wis~ uh unagan<d>s standaid~ uh gaþwastid(ai) <goljand> <izwis> <broþrjus> <allai> <sijai> jal~ liban unweis(ans) jaþ~ þairh þat~ uþ~ þan þat~ uþ~ þan [ni] jan~ ne jan~ ne jaþ~ þairh gaþwastja(n)ds jaþ~ þata fa(gi)non jag~ gaþlaihan in uþ~ þis sijaid~ u sijaid~ u (ƕa) ga(a)iginondau [in] sumaim uþ~ þan jad~ du sumaim uþ~ þan s(wa)swe dug(in)nam aftr(a) þaur(b)um anafil(h)is andba(h)tida (andba)htans trigg(wos) (ni) bo(ka) mahte[de]deina u(s) jan~ ni usgr(u)djans analaugnja(m) w(a)rein n(i)h wa(urd) ungasaiƕani[n]s ur~ riqiza ur~ riqiza (I)es(u)is unsaram(ma) iz(wis) ufa(rass)jai (þis) ak(ei) (sa) u(nsar) (ma)nna fraward(ja)da s(a) ana(niu)jada da(ga) (unsa)raizos fairw(ei)tjandam wit(u)m jaba(i) air(þei)na ha(b)am un(te) (ufarhamon) wi(sa)ndans hlei(þrai) þ(a)ta jag~ gamanwida (du) j(a)h þa(mma) (l)eika sij(um) fra(m) in uþ~ þis jan~ ni libaina[i] jag~ gibandin jaþ~ þan and<a>nem bistugq<e> hleidumon[n]a Versgrens verkeerd?? waih(t) waih(t) m(un)þs ƕo uþ~ þan ƕo uh ƕo uþ~ þan ƕo uh in uþ~ þis jas~ samana gaþlaihan<d>s <jah> id(r)eigoda <jah> id(r)eiga saiƕ[a] ƕe(l)auda in uþ~ þis Teitau[n] unt(e) (j)abai ƕa(iƕ)op jab~ brusts reiro(m) Mak(i)donais jaþ~ þata silbaw(i)ljos u(sb)loteinai þ(ans) jaþ~ ni ? þaþroþ~ þan (g)alaubeinai (w)aurda nach "quasi imperans" swas(we) friaþwo(s) airkn(i)þa un(s)aris wairþ(a)iþ jar~ ragin jaba(i) gagrei(f)tai u(f)aras(su)s jain(a)ize jas~ saei game(l)iþ (faur) (izwis) gah~þan~miþ~[ga]sandidedum ga ~h þan miþ sandidedum ga ~þ~ þan miþ sandidedum þat~ ain Linken aan lemma "þatain" of aan lemmata "sa" + "ains" (met enclise=true)...? þat~ ain Linken aan lemma "þatain" of aan lemmata "sa" + "ains" (met enclise=true)...? jag~ gawaurstwa jaþ~ þe fra(m) Makidon[n]im jag~ bigitand unmanwjan[d]s gaaiwiskonda jan~ ni þat~ uþ~ þan þat~ uþ~ þan nau(þ)ai andstald(ands) (hlai)ba ufarassau<s> bidja[n] [sik] gakusan[d]s apaus<tau>lum (in) aggil[l]au (s)we (bi) u(s)þulaiþ (i)n (i)n s(in)þam lausqiþrei(m) tund(n)au [aiþþau] frauja<n> Opgelet: Streitberg 1910 suggereert G(enitief)...? Opgelet: Streitberg 1910 suggereert G(enitief)...? jan~ ni sai sai a(u)fto þat~ uþ~ þan sunjo[da]ma þat~ uþ~ þan swa ... swe swa ... swe [bifaiha] swa ... swe swa ... swe jan~ ni aglaitein[o] jaþ~ þrije sijaid~ u sijaid~ u [un]gakusanai [un]gakusanai (s)winþai b(i)djam tauja jan~ ni Aifais(ium) apau(s)taulus f(r)a(le)t bl(oþ) wu(l)þaus a(ns)tais b(i) (w)iljin jaþ~ þo (u)sfulleinais (usfu)lljan (ana) faur(a)garedanai (b)i w(i)ljin þ(is) al(l)aim (wi)ljins faur(a)wenjandans ganis(t)ais (ga)laubjandan(s) ga(si)glidai (w)aurþuþ ga(ha)itis (wa)di faur(b)auhtai (ga)freideinais gahausjan(ds) þ(a)ns (waurk)jands u(n)saris wulþ(a)us ƕileiku<h> ƕileik~ uh inliuh[i]tida ƕileiku<h> ƕileik~ uh ufarass(u)s waur(s)twa (n)u miþga(s)atidai ald[a]im (ga)ggaima ? Volgens Streitberg 1910 Zeitadv. ? Volgens Streitberg 1910 Zeitadv. g(uda)lausai (nu) sim(le) (w)esuþ waurkjan(ds) afslahan<d>s þ(a)irh att(in) (jah) gaba(urg)jans ing(ar)djans anatimri(dai) Xr(is)tau [freij(hals)] <in> jal~ laggei d(iupe)i kun<n>an [giban] imm~ uh aikkles<jon> at uh gaf þat~ uþ~ þan undar[a]isto apaustaul(u)ns sumanz~ uþ~ þan sumans uþ~ þan sumans uþ~ þan <jah> weitwo(d)ja an~ uþ~ þan niujaiþ an~ uþ~ þan niujaiþ (a)hmin jag~ gahamoþ þwairhai ~þ~ þan þwairhai ~þ~ þan wairþaid~ uh wairþaid~ uh gud(a) gagga(iþ) Xristu(s) si(k) si(l)ban namn(jaidau) <aglaitiwaurdei> <aiþþau> dwala(wa)urdei d(u) ƕazu<h> galiugag(u)de a(r)bi uslu[s]to (q)imiþ un(ga)laubeinais (gad)ailans (r)i(q)iz [sein] [silbins] [leik] [frijoþ] [jah] ins [jah] [jus] [fraujans] inswin(þ)jaiþ jag~ gapaidodai jag~ gaskohai [du]wakandans mein[a]is (aþþa)n <jah> (ƕa) b(i) Gala(tim) (anastodeiþ) (P)awlus si(k) s(i)lban þam(m)a w(i)ljin swa[swe] was uþ~ þan me<ki>lidedun uz~ uþ~ þan~ iddja þi(u)dos uz~ uþ~ þan~ iddja u(f)sliupandane wulþr(a)is wiþra<wair>þo þa(i)ei sa(ul)eis ? ogan<d>s (jab)ai <wistai> jas~ silbans nis~ sijai Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. þat~ ain Linken aan lemma "þatain" of aan lemmata "sa" + "ains" (met enclise=true)...? uz~ u uz~ u uz~ u uz~ u swa ... swe jab~ bi Onregelmatig. swa ... swe usbauht[id]edi <ak> <sunus> <iþ> maiz~ uþ~ þan

Streitberg 1910: iþ nu swe fijands wohl für ὡς δὲ ἐχθτρός an Stelle von ὥστε ἐχθρός G 4,16.

jan~ ni gab(a)irhtjaidau gamarko<þ> [Streitberg 1910]: "zwischen Artikel u. Nomen nach griech. Vorbild eingeschoben" un(t)e <jah> ƕamme<h> us(dr)usuþ (r)unnuþ gak(un)ds (ni) (u)s laþondi(n) (i)zwis bei<s>tis distai(r)iþ (þ)a(t)ei bimai(t) laþo(d)ai leik(is) iz(wi)s fair[r]inoþ i(b)ai qiþ(a) (e)i (ag)laitei [birodeinos] [birodeinos] faur<a>qiþa faur<a>qiþa [ta]taujandans (j)ah flau(ta)i (m)isso afma(u)idai swa ... swe wrak(j)a swa ... swe niþ~ þan Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. (f)airƕ(a)u (fraujins) (u)nsaris þ(anei) (m)is is(t) faura(filli) (a)k niuj(a) gask(af)ts (j)ah s(wa) manag(a)i sw(e) swa ... swe g(araidein)ai (ga)laistans sin(d) g(a)w(airþi) a(r)maio (j)ah (ana) (I)sraela (gudis) swa ... swe þa(nama)is (arbai)de n(i) a(i)nshun m(i)s (gansja)i (unte) (ik) (sta)kins (Iesu)is (leik)a m(einamma) (baira) (ansts) (f)raujins uns(a)r(is) (Iesuis) (miþ) (ahmin) izwa(r)amma br(o)þr(j)u(s) (G)al(at)i(m) (ustauh) Ga(l)a(tim) (gameliþ) i(s)t u(s) (Rum)ai (managis)tans haif<s>tais <im> [þatainei] fra[i]þjaidau izw<ar>ana [uf(kun)nands] [ƕa] [bi] [izwis] [ist] fag(ino)þ [uf(kun)nands] [ƕa] [bi] [izwis] [ist] ha[i]baiþ jan~ ni (gatrauam) (ƕas) l(eika) a(ftra) swa ... swe swa ... swe [jah] [samo] [fraþjaima] [jah] [samo] [fraþjaima] jam~ mundoþ jag~ gretands

A for wulþus.

jas~ Swntwkein anawilje(i) fraþ(j)an ain[n]ohun ak(ran)

gu(dis) liuhada[i] jaþ~ þo i(zwis) [saei] [saei] gai<d>wa in(a) ƕa[n] b(i) [þuhtaus] sweþa(uh) handug(eins) [(þ)uhtaus] unfreidei<nai> (þan)uh wair(þiþ) s(o)ei da(uþ)eiþ ubila(na) galiuga(gu)de [ni] (bi) (fr)isahtai barbar(us) (jah) (S)kwþus gawali(d)ai bleiþein<s> [arma(hai)rtein] sele(in) a(hins) iz(wis) s(ilban)s <þo> swignjai[þ] i(n) ah(mei)nai talz(ja)ndans (an)stai sigg(w)andans hair(t)am f(raujin) tau(jai)þ waur(da) (a)ll (w)iþra <þaim> <bi> ha(f)tjandans kunnja(i) Ari[a]starkus waurkei<þ>

Form snau-h: enclitic -uh or überschüssiges h...? Cf. Braune/Heidermanns 2004, §62.A4:

Auch überschüssiges h kommt vereinzelt vor: z.B. [...] snauh 1.Ths. 2,16 (st. snau, doch vielleicht angehängtes -uh § 24 A.2).

Dit kan enclise van -uh zijn of "überschüssiges h": zie Braune/Heidermanns 2004, §62.A4. Zo'n onzekerheid kan niet in het relationeel model gecodeerd worden. LINK toevoegen (nog niet in biblio) gaain[an]aidai izwar[a] usþulan<d>s Randgeval? <jah> [fraujin] u(n)fairinona swa[swe] kalkinassau[s] tiuh[a]iþ þat~ uþ~ þan <swa> nas[s]einais <jah> <talzjandans> <izwis> <jah> bidjam uþ~ þan ? unsweiband(ans) awili(udoþ) bidjaiþ uþ~ þan bidjaiþ uþ~ þan Þa(issalauneikai)um (us)tauh a(ipist)a(ule) P(awla)us anast(odeiþ) þ(ulai)þ sweþa(uh) (izw)is gaþu(la)n(d)am gibandi<n>s fra(wei)t us(g)ib(and) ushauh(n)an b(r)oþrj(u)s (q)umis (frauji)ns spra(ut)o (w)ag(jan) (iz)wis (ah)in (ni)h dr(obnan) (þair)h (ahman) (n)ih (þairh) (w)au(r)da n(ih) (þair)h (aipi)st(a)u(l)e(i)n s(we) (þai)rh <swe> þa(tei) inst(anda)i (Xristaus) (ni) (ƕ)as(hun) iz(w)i(s) (ƕ)am(m)a ha(i)d(a)u un(t)e (niba) af(s)t(as)s (fau)rþi(s) wair(þai) ma(nn)a fr(a)w(a)urh(tai)s u(f)a(r)ha(f)jands (s)ik qiþanan(a) [allata] b(lo)tinassu <ina> (in) (alh) a(k) <izwis> <izwis> (ƕai)rbandans þaim uh þaim uh jan~ ni a(llai)m a(ipistaulem) (me)i(naim) (s)w(a) (me)lja (a)n(sts) (frauj)i(ns) (u)n(saris) (Iesu)i(s) (Xristaus) m(i)þ (allai)m iz(wis) (a)me(n) T(ei)m(au)þ(aiau) (·a·) d(ustod)ei(þ) galeiþan<d>s anþarlei(ko) niþ~ þan Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. wisand<e>in niþ~ þan Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. atsa(iƕ)aina <an>deis witan<d>s uns(i)bjaim <warþ> u(nriur)jamma fr(o)damma [(j)ah] jas~ sutja jag~ gariudja þat~ uþ~ þan þat~ uþ~ þan [ga]wili jas~ sunjai gal<a>ubaim hau(n)iþai gadigan[d]s [gariuds] [gariuds] nis~ slahuls Streitberg 1910, lemma ni: "ni und nih sind oft nicht scharf zu scheiden". Problematisch: nih~þan of ni~(u)h~þan...? Zinloze vraag, uiteindelijk is het net hetzelfde. [(qairrus)] [airkn[i]s] ufhausjan[jan]dona fauragaggan<d>s jaþ~ þai jas~ swa <in> s(a)ei [Streitberg 1910]: "zwischen Artikel u. Nomen nach griech. Vorbild eingeschoben" -- is dit dan niet eerder gesubstantiveerd of substantief...? [Streitberg 1910]: "zwischen Artikel u. Nomen nach griech. Vorbild eingeschoben" -- is dit dan niet eerder gesubstantiveerd of substantief...? þe(in)ai praizbwtairei<n>s in uþ~ þaim (s)wistruns <sik> [god] [jah] <ist> ungafairi<no>dos (j)ere ja(h) ja(h) ja(h) (iþ) (juggos) (widuwons) (biwandei) (þan) (auk) (gairnidedeina) (wiþra) (Xristu) (liugan) (wileina) (habandeins) (staua) (unte) (frumein) (galaubein) (wana) (gatawidedun) (þoei) (ni) (skulda) (sind) (wiljau) (nu) (juggos) (liugan) (barna) (bairan) (garda) (waldan) (widuwons) (andbahtjai) (im) (jah) (ni) (kaurjaidau) (aikklesjo) (ei) (þaim) (bi) (sunjai) auhs(au) twa<d>dje man<n>hun sumaize ~h þo(ei) swa ... swe (skalkans) swa ... swe aljaleiko(s) jan~ ni [maurþra] [maurþra] haif<s>teis þaim uh þaim uh ja(h) jas~ sik andwairþ(ja) (andwai)rþja (ga)qiu_ sai(ƕan) (mag) d(u) Teim(auþ)ai(au) a(n)þ(ar)a Lau(idj)a(i) ga ~þ~ þan traua ga ~þ~ þan traua Xrista(us) aiwagge<l>jon þat(a) [mais] [mais] [waurda] [gudis] triggwai<m> sum~ uþ~ þan frauja<n> jaþ~ þans lus[lus]tum þoe(i) jan~ ni <jah>

[sidau] [sidau] usþul<a>ida witand(s) all[l] gudiskaizo<s> <jah> <jah> <ga>raihta [Streitberg 1910]: "zwischen Artikel u. Nomen nach griech. Vorbild eingeschoben" -- is dit dan niet eerder gesubstantiveerd of substantief...? jag~ galaiþ [Streitberg 1910]: "zwischen Artikel u. Nomen nach griech. Vorbild eingeschoben" -- is dit dan niet eerder gesubstantiveerd of substantief...? and(bahtja) Alai[ai]ksandrus rahnjai(dau) (im) a(na)st(ode)iþ guþ[a] skal uþ~ þan [ni] [bihaitja] jaþ~ þans þis(hun) u(n)biarja (ƕ)assaba þat~ ist Problematisch: linken aan lemma þat-ist of analyseren? In het laatste geval: wat is het hoofdtoken? þein[s] jaþ~ þuk bijandz~ uþ~ þan

Arta[r]ksairksaus [·a·] (praufe)te men(oþis) (Alulis) au(g)ona wai(la) (h)un(da) (·m·) (·e·) (Zax)xa(i)a(us) (·j·) (suniwe) (Ba)nau(is) (·x·) (·j·) (·b·) (su)naus (B)a(b)a(wis) (·x·) suna(us) <Az>gadis (·s·) (·k·) (·b·) (suniwe) (Adone)ik(a)m(is) (·x·) (·j·) suni(we) Ba(ig)au(s)is (þ)usund(jos) (·q·) su(niwe) (Ad)deis suna(u)s Aizaike(i)ins niun(te)hund (j)ah suni(w)e (B)a(s)seis (·r·) suni(we) Nait(o)faþeis (su)niwe Asm(o)þis (·h·) Kar(eiaþiaa)reim (K)aif(a)i(r)a (jah) Ra(ma) (jah) G(a)baa (·x·) (·k·) (·g·) wa(i)ros M(a)kmas (·r·) Ba(i)þilis sun(ju)s (Ma)k(eib)is Ail(a)mis anþ(a)ris Ka(i)dmeielis staua(i) jas~ sauþ jan~ ni gareh<s>ns gaa<g>gwein þanz~ uh witod(is) gawandei(nai) (sei)nai jag~ gabairaidau anþar uh garehsnai[s] (ma)naga (e)i Iohann(e)s sint(ein)o<m> (br)ukjan usd(au)djaina w(asu)h was uh þ(an) þ(o) (a)zgon afar uh midum(ai) tw(a)ddje ligand(ei) mi<n>nizei anah(nei)wands swikn(ein) (a)þþan anastodjand(ei) m(i)djungard þeih(a)ndei au(k)andei j(ah) jag~ garaihtein jag~ gahausida an<a> <air>þai jag~ gahausida Markaill[i]aus s<a> <anþarana> anþaran~ uh frijo[n]dan (a)nþaranuh anþaran~ uh ain<n>ohun sto(j)an andsa(lj)an (swer)iþa wairþid(ai) (swe)rand galeik(a) usgi(ban) galei(ka) ha(idau) _(n)ands hausjan<dans> (a)t(g)eb(u)n swign(j)an gaswikunþjand[ona] in[n]a suman uh suman uh gas(e)ƕ(uþ) st gano(h)jands matid(a) samaleiko ~h swa ... swe [swe] swa ... swe (gamanwida) (ins) wairþ(an) swa ... swe (g)atawida wa(ni)nassu (ains)hun na <a>t n(au)h <g>aliþun [jai]jainai <a>ndhofun maiz~ uh <af>airzidai s(ai) þiz(e) baitrein[s] (r)odidedun þamm(ei) liugandan(s) (bi)gitanda (ei) (ni) ain<s>hun (ga)rehsnai qi(mandin) (at) (naht) b(a)lþein n(i) raiht(is) gasaht(ai) gasah(t) ib(ai) Gal(ei)laia ussok(ei) þat(ei) ufm<el>ida gahlaiba(im) sa(iwe) andn(emum) diakon(a) sk(il)liggans andnem(um) diakun(a) (Ala)moda s(killig)gans a(ndnemum) mi(þ) (diakona) unsar(aim) (andnem)um skilig<g>ans <þ>ize (s)killiggans Friþareikei[kei]s

This reading is problematic. For a detailed discussion, see Landau 2006. Based on close observation of the manuscript (using digital image processing) and reflection on the interpretation of fruma jiuleis ·l·, the author argues that there is no naubaimbair in the original manuscript. The dubious reading seems to go back to Massmann (1833) and is missing in the editio princeps (1819). On a photograph of the facsimile edition, at most BAIR can reasonably be discerned.

For the moment being, our e-text sticks to the traditional reading, not necessarily because we believe it is the correct interpretation, but for the sake of consistency (at this stage — 2006 — the interim goal is a tagged transcription of Streitberg's text).

in[e]